|
|
Diyabetli Bir Babanın Potansiyel Şeker Hastası Kızı…
25.09.2011 - 531 defa okundu. |
Babam diyabet hastası… Yaklaşık beş yıldır insülin tedavisi görüyor. Annemde ise insülin direnci var. Üstelik şişmanlık, hipertansiyon, kan yağları yüksekliği gibi Tip 2 diyabete davetiye çıkartan tüm risk faktörlerini taşıyor.
Tabii, bu aile öyküsü nedeniyle diyabet bana da çok uzak değil. Potansiyel bir şeker hastayım. Çabuk acıkmalarım, acıkınca elimin ayağımın birbirine dolaşması, tatlı krizlerim şimdiden başladı. Üstelik yavaş yavaş kilo da alıyorum.
İşte bu nedenle Portekiz’in başkenti Lizbon’da gerçekleştirilen 47’nci Avrupa Diyabet Kongresi’nde gündeme gelen konular hem bir gazeteci olarak, hem bir şeker hastasının yakını ve risk grubundaki bir kişi olarak dikkatimi çekti.
Kongre kapsamında düzenlenen “Tip 2 Diyabette Yaşam Kalitesi ve Tedaviden Memnuniyet Araştırması PANORAMA” nın sonuçlarının açıklanacağı basın toplantısına katılmak üzere Lizbon’a vardığımda, ne kadar İstanbul’a benzeyen bir kent olduğunu düşünmekten kendimi alamadım.
Lizbon da İstanbul gibi yedi tepe üzerine kurulu. Lizbon’un meşhur asansörünün bulunduğu bölgedeki daracık sokaklarda yürürken kendinizi Galata Kulesi’nin civarında hissediyorsunuz. Sefere çıkan denizcileri gözlemleyebilmek için inşa edilen Belem Kulesi ise, Kız Kulesi’ne benzerliğiyle dikkat çekiyor. Tejo nehri, İstanbul Boğazı gibi şehrin ortasından geçiyor.
Lizbon’un iki yakasını birbirine bağlayan Boğaz Köprüsü’ne ikizi kadar benzeyen 25 Nisan Köprüsü’nün altındaki minik marinada otururken Ortaköy, Bebek geliyor aklınıza. Tejo Nehrindeki vapurlara, deniz otobüslerine bakınca Kadıköy’ü anımsıyorsunuz. Gittiğiniz her mahallede pastaneye rastlamak mümkün, tıpkı İstanbul gibi.
Portekizliler tatlıya öyle düşkün, yumurta, vanilya, tarçın ağırlıklı kek, kurabiye ve pastaları öyle güzel ki, şeker hastalığıyla ilgili kongrede bile ikram masasının başköşesinde tatlılar duruyordu… Gel de Tip 2 diyabet riski olan bir kişi olarak şimdi bu nefis tatlardan uzak dur bakalım!
Basın toplantısının sonunda sunulan tarçınlı kurabiyeleri afiyetle mideme indirirken Portekiz Sağlık Bakanı Pauola Moita de Macedo’nun kongre kitapçığındaki “Diyabet pek çok ülkelerde olduğu gibi Portekiz’de de ciddi bir sağlık problemidir” şeklindeki sözlerini düşünmekten kendimi alamadım. Acaba Portekiz’de diyabetin artmasında bu nefis tatlıların hiç mi payı yok dersiniz?
Gelelim kongreye… Yaklaşık 17 bin uzmanın katıldığı kongrede diyabet 21’inci yüzyılın salgın hastalığı olarak nitelendirildi. Enfeksiyon hastalıklarından aşıyla ya da hijyenik önlemlerle korunmanın mümkün olduğunu belirten uzmanlara göre; diyabetle mücadele ise kilo vermekten, kan yağları ve kan basıncı değerlerini dengede tutmaktan geçiyor.
Avrupa Diyabet Birliği (EASD) Başkanı, aynı zamanda İtalya’daki Pisa Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları uzmanı Prof. Dr. Stefano Del Prato’nun açılış konuşmasıyla başlayan basın toplantısında Tip 2 diyabetin giderek arttığı, dünyadaki 242 milyon şeker hastasının yüzde 85’ini Tip 2 diyabetliler oluşturduğu belirtildi. Basın toplantısından öğrendiklerime gelince:
. Tip 2 diyabete karşı hepimiz önlem almalıyız. Her 10 saniyede dünyada iki kişide diyabet gelişiyor, bir kişi ise ya diyabetten ya da diyabete bağlı hastalıklar nedeniyle yitiriyor. 2030 yılına kadar diyabete bağlı ölümlerin iki kat artacağı tahmin ediliyor.
. Eğer, risk grubuna giriyorsanız, diyabet taramalarınızı, doktor kontrollerinizi ihmal etmeyin. Yaşlıysanız, ailenizde diyabet hastası varsa, gebelikte diyabet geçirdiyseniz (gestasyonel diyabet), aşırı kiloluysanız, insülin direnciniz mevcutsa, hipertansiyon hastasıysanız ya da kolesterol, trigliserid gibi kan yağlarıyla ilgili değerleriniz yüksekse, en kısa zamanda bir diyabet uzmanına başvurun.
. Tip 2 diyabet hastalarının ancak yüzde 30-50’si teşhis edilebiliyor. Tip 2 diyabet genelde sessizce ilerliyor. 4-7 yıl hiç belirti vermeden ilerleyen şeker hastalığı görme kaybı, böbrek yetmezliği, kalp krizi, inme ve diyabetik ayak yaraları gibi problemlere neden olabiliyor. Bazen sertleşme sorunu altta yatan gizli bir şeker hastalığının sonucu olarak ortaya çıkabiliyor. Bu yüzden özellikle orta yaşın üzerindeki erkekler sertleşme sorunun altında yatabilecek diyabeti göz ardı etmemeli.
. Tip 2 diyabet hastalarında hem hastalığa, hem de uygulanan tedavilere bağlı olarak hipoglisemiler ortaya çıkabiliyor. Eğer diyabet hastasıysanız, acıkma hissi, terleme, baş dönmesi, baş ağrısı, halsizlik gibi belirtileri dikkate alın. Kan şekeriniz düşmüş olabilir ve bu durum acilen önlem alınmazsa komaya yol açabilir. Bu nedenle diyabetlilerin kan şekerlerini takip etmelerinin ve hekimlerinin verdiği tedaviye uymalarının önemi büyük.
. Şeker hastalarının çoğu (yaklaşık yüzde 75’i), eğer Tip 2 diyabetli olmasalardı daha iyi bir yaşam kalitesine sahip olacaklarına inanıyor. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu Avrupa’daki dokuz ülkede 5 bin 817 hasta ve 397 hekim arasında gerçekleştirilen PANORAMA araştırması, Tip 2 diyabet hastalarının kilo artışı ve hipoglisemi atakları nedeniyle yaşamlarının olumsuz etkilendiğini ortaya koyuyor.
. Tübingen Üniversitesi Diyabet, Beslenme ve Hipertansiyon Bölümü uzmanı Prof. Dr. Setephan Jacop, Münih Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bölümü’nden Dr. Klaus Parhofer, Kopenhag’taki Steno Diyabet Merkezi’nden Dr. Peter Rossing, İngiliz diyabet hemşiresi Gwen Hall ile Aston Üniversitesi’nden Prof. Dr. Clifford Bailey’in katıldığı basın toplantısında, böbrek üzerinden çalışarak vücuttaki fazla glikozun idrarla atılmasını sağlayan yeni bir diyabet ilacıyla ilgili bilgi de verildi.
İlacın diyabet hastalarında şişmanlamaya neden olmadığı, aksine kilo vermeye katkıda bulunduğu, HbA1c değerlerini de düşürdüğü ifade edildi. İlacın yan etkisi ise kullananlarda idrar yolu enfeksiyonlarına yol açma riski. İlacın önerilmediği kişiler ise böbrek hastaları… Bunun da nedeni ilacın böbrekler üzerinden etki etmesi…
Elmanın içindeki “phlorizin” isimli maddeden üretilen Tip 2 diyabet tedavisinde kullanılacak yeni ilaç için Avrupa’da ve Amerika’da onay beklendiği açıklandı.
. Gwenn Hall’a göre diyabetle mücadele için fazla kilolardan kurtulmak gerekiyor. Hall, diyabetle mücadelenin eşittir şişmanlıkla mücadele olduğunu söylüyor.
Babası diyabetli, annesinde insülin direnci olan bir kadın olarak şeker hastalığı son yıllarda tatlı tatlı almaya başladığım kilolarla bedenimde alarm zillerini çaldırıyor.
Yaklaşık 17 bin diyabet uzmanın katıldığı kongredeki basın toplantısının sonunda daracık, şirin Lizbon sokaklarında yürürken artık bir diyetisyene gitmemin, aylardır uğramadığım spor salonunda yeniden ve ciddi anlamda egzersiz yapmaya başlamamın vaktinin çoktan geldiğini fark ettim.
İstanbul’a döndüğümde ilk işim, diyetisyenden randevu almak oldu. Peki, ya Tip 2 diyabet açısından risk grubuna giren sizler? Diyabet taraması için ya da kilo vermek için hala ne bekliyorsunuz?
esrako@gmail.com
www.esrakazancibasiilesaglik.com
|
|
| « Geri |
|
