SÖYLEŞİ: Demet DEMİRKIR

Hülya Uncu 36 yaşında…  Kalçasındaki deformasyon nedeniyle bacağında gittikçe bir kısalma oldu. Zamanla ciddi ağrılar da yaşamaya başladı. Gittiği doktor kalça protezi takacaklarını söyledi. Ancak doktorların bu önerilerine karşın ameliyat olmak istemedi. Tesadüfen Prof. Dr. Metin Küçükkaya’nın makalesini gördü ve görüşmek için yanına gitti. Motorize çivi yöntemi ile eklemlerdeki kısalıkların tedavi yöntemi konusunda ayrıntılı bir araştırma yaptıktan sonra ameliyat olmaya karar verdi.

“Artık normal insanlar sınıfına gireceğiz; hep yarımdık” diyen Uncu, www.sagligimicinhersey.com `un sorularını yanıtladı.

Bacağınızdaki kısalık neden kaynaklanıyordu?
“Benim sol bacağımda kısalık söz konusuydu. Kalçamda tam bir çıkıklık yoktu ama deforme vardı, kalça tam yerinde değildi. Deformeden dolayı da aşınmayla kısalık oluştu. Zamanla şiddetli ağrılardan da yakınmaya başladım.  Hayatım çekilmez hale gelmeye başlamıştı.  Birkaç yere gittim, “Kalça protezi takacağız dediler”. Ancak doktorların bazıları hemen protez ameliyatı önerirken, bazıları da “Biraz zaman geçsin öyle takalım” görüşündeydi. Sonra tesadüfen Prof. Dr. Metin Küçükkaya’nın İllizarov yöntemiyle ilgili bir makalesini okudum ve hemen geldim.”

.Bu durum yaşamınızı nasıl zorlaştırıyordu?
“Herkes kadar özgür yürüyemiyordum.  Hareketlerim kısıtlıydı ve ağrılarım oluyordu. Yaşım ilerledikçe deformasyon artıyor ve ağrılarımda fazlalaşıyordu, dayanılmaz noktalara geliyordu.”

.Bu durum psikolojinizi nasıl etkiledi?
“Psikolojimi her zaman sağlan tutmaya çalıştım. Kısalığımla barışık yaşamayı öğrenmiştim ve bunu problem etmiyordum. Eski yöntemle ameliyat olmayı hiç düşünmemiştim, dayanılmaz ağrılar verecek diye düşünüyordum ve istemiyordum. Yeni yöntemin daha iyi olabileceğini düşündüm ve ameliyat oldum.”

.Ameliyat olmaya nasıl karar verdiniz?
“Metin Bey’e geldim görüşmek için o da bana kısalıktan kaynaklanan bir deformasyon olduğunu, kısalığı halletmezsek diğer bacakta da deformasyon olacağını ve o bacağa da protez takılması gerektiğini belirtti. Bacağı uzatırsak protezin de kalitesinin daha iyi olacağını belirtti. Eski yöntemin bana uymayacağını, yeni yöntemle bir operasyon geçireceğimi söyledi ve beni ikna etti. Bu şekilde bir hafta içerisinde karar vermiş oldum. Zaten estetik bir kaygım yoktu onunla yaşamayı öğrenmiştim.”

.Ne kadar zamanda kaç santimetre (cm.) uzadı?
“Şu an bacağımın uzaması bitti, 4 santim uzadı. 13 Nisan 2010’da ameliyat olmuştum. Bacağıma motorize çivi takılmıştı. Uzamam bir ay sürdü, kemik oluşumu için de süre geçmesi gerekiyordu bir ay kadar, şu an kemiğim de oluştu sadece kemiğin sertleşmesini bekliyoruz.”

.Şimdi hayatınız ne yönde değişti, psikolojiniz ne durumda?
“Psikolojim zaten normaldi, normal hayata geçince daha da güzel olacak. Sonuçta normal bir insan olabileceğimi hissediyorum çünkü hep bir yarımdık, toplumda kusurlu olarak görülüyorduk. Normal insanlar sınıfına gireceğim herhalde.”

.Mesajınız var mı?
“Ben şu an ki süreçten çok memnunum. Bu tedaviyi olabilecek hastalara tavsiye ederim. Olabilecek hastalar diyorum çünkü her hasta uygun değilmiş bu yönteme, kemik yapısı vs. çok önemli.”

“İKİ VE BEŞ GÜN ARASINDA HASTA HASTANEDE YATMALI”
Hülya Uncu’nun motorize çivi yöntemiyle bacak uzatma ameliyatını gerçekleştiren Florence Nightingale Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji’den Prof. Dr. Metin Küçükkaya, kol ve bacaktaki kısalık hakkında bilgi verdi.

.Koldaki ya da bacaktaki kısalık neden kaynaklanır?
“Kırıkların kısalık ile kaynaması, Kaynamış kırıklar, Cücelikler, Kojenital tibia psödoartrozu, Blount hastalığı, Fibüler hemimeli, Raşitizm-D-vit eksikliği, Kalça çıkığı sekeli, Çocuk felci sekelleri, Perthes hastalığı.”

.Bu tip kısalıklarda ne gibi teknikler kullanıyorsunuz?
“Genel olarak koldaki kısalık beş cm, bacaktaki kısalık iki buçuk cm’den fazla ise kişiye sorun çıkartabilir. Bacak kısalığı bu miktardan fazla ise telafi edilmesi gerekir. Kol kısalıklarında uzatma için eksternal fiksatör kullanılır. Bacak kısalıklarında ise dört cm’ye kadar ayakkabı içi tabanlık kullanılabilir. Daha büyük ayakkabı içi yükselticilerin pratikte kullanılması kolay değildir. Eğer hastanın kısalığı iki, iki buçuk cm’den fazla ise ve yaşı küçük ise uzatma ameliyatı ön plana çıkar. Bacak kısalıklarında küçük çocuklarda eksternal fiksatörler kullanılırken, 12 yaşından sonra uzayan intramedüller çiviler (motorlu, mekanik) tercih edilir. Bacak eğriliklerinde ise bilisayar yardımlı eksternal fiksatörleri kullanıyoruz.”

.Bu gibi kısalıklarda ameliyat süresi ne kadardır?
“Eksternal fiksatör ameliyatları bir, bir buçuk saat, uzayabilen intramedüller çivi ameliyatları üç saat sürer.”

.Ameliyat sonrasında ağrı oluyor mu?
“Bu tür ameliyatlardan sonra iki, beş gün süre ile hastanede kalmak gerekli. Uzatma döneminde ise uzatma hızı günde bir mm vücut hissetmiyor.”

.Ameliyatın ardından hastalar bir süre de olsa yatağa mahkum oluyor mu?
“Ertesi gün ayağa kaldırılıyor ve tedavi süresince koltuk değneği ile yürümeleri teşvik ediliyor. Uzayabilen intramedüller çivilerde belirli bir kemik iyileşmesi sonrası tamamen basarak yürüyorlar. Eksternal fiksatör kullanılan durumlarda ise ameliyattan hemen sonra tam yük vererek yürüyebiliyorlar.”

.Hastalara egzersiz veriyor musunuz?
“Tedavi süresince rehabilitasyon egzersizlerinin yapılması gerekli.”

.Kol veya bacak kısalıklarında müdahale edilemeyecek durumlar var mı?
“Hasta erişkin yaşa ulaşmış ve kısalık farkı 15 cm’ye ulaşmış ise başarı çok düşük oluyor.”

.